ΜΕΛΕΤΕΣ ΝΑΞΙΑΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ. ΤΟΜΟΣ Ε΄ ΘΕΑΤΡΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΑΙ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΙΑΚΩΒΟΥ ΚΑΜΠΑΝ

Σκοπός της παρούσας μονογραφίας είναι να κάνει γνωστόν τον Ιάκωβο Καμπανέλλη (Ι.Κ.). σε ένα κοινό που το συγκινεί ο κόσμος του θεάτρου αλλά και αυτός τού (μεταπολεμικού κ.ε.) λαϊκού μας πολιτισμού, "παραδοσιακού" και συγχρόνου. Την επιγράφω Θεατρικά Κείμενα και Λαογραφία και όχι Θέατρο και Λαογραφία, διότι, από τη διττή αισθητική του υπόσταση, το δράμα/θέατρο είναι ταυτοχρόνως λογοτεχνικό δημιούργημα και "προσχέδιο" για παράσταση. Εδώ επιχειρώ κειμενοκεντρική προσέγγιση του θεατρικού έργου, βασισμένος αποκλειστικά στη θεατρική παραγωγή του Ι.Κ. Επανέρχομαι, δηλαδή, στην εξέταση του θέματος των σχέσεων Λαογραφίας και Λογοτεχνίας, στα ζητήματα που γεννά η μεταξύ τους αγαστή σχέση και στην υπέρβασή τους (με τις "ασφαλείς δικλείδες" που έχω αναλυτικά διατυπώσει σε παλαιότερη μονογραφία μου). Η Λαογραφία δεν αρκείται στην καταγραφή των πραγματολογικών λαογραφικών στοιχείων ενός λογοτεχνικού / θεατρικού κειμένου. Αντιθέτως, επικεντρώνει στη λειτουργικότητα αυτών των στοιχείων μέσα στα κείμενα, στο πώς χρησιμοποιούνται από τους θεατρικούς συγγραφείς, στους σκοπούς που εξυπηρετεί η παρουσία τους στα νέα συγκείμενα, στο πώς και στο αν αυτά υπερβαίνουν εκεί πλέον την αρχική τους υπόσταση κ.λπ. Στην ανά/μετά χείρας εργασία παρουσιάζω και μελετώ: - Αναπαραστάσεις της ελληνικής κοινωνίας (μέσα 1940 - αρχές του 21ου αι.), όπως αυτές αποτυπώνονται στο καμπανέλλειο έργο, - τις "ανασκηνοθεσίες" κάποιων γεγονότων από τη διαχρονική ιστορική πορεία του Ελληνισμού (επαναθέτω, άρα, το θέμα των σχέσεων Λαογραφίας και Ιστορίας), - πώς ο Ι.Κ. αξιοποιεί αρχαιοελληνικούς μύθους και τους "μεταφέρει" δημιουργικά μεταπλασμένους στο παρόν, - τους διαμορφωτές της συγγραφικής του παραγωγής, την αυτονομία των θεατρικών του χαρακτήρων, τον ελληνικό χαρακτήρα της δραματουργίας του, την ταυτότητά του ως συγγραφέα πολιτικού, κοινωνικού, ρεαλιστικού (κυρίως) θεάτρου. Αναλύω, επίσης, τις λαογραφικού ενδιαφέροντος απόψεις του, συγκεντρωμένες στο βιβλίο του Από σκηνής και από πλατείας και δεκαπέντε (κατ' επιλογήν) λαογραφικά μοτίβα, σύμβολα, τελετουργικές πράξεις που συναντώ στα κείμενά του.