Ο Γρηγόριος Ξενόπουλος (1867-1951) υπήρξε μια από τις πιο εμβληματικές μορφές της ελληνικής λογοτεχνίας και δημοσιογραφίας.
Γεννημένος στην Κωνσταντινούπολη, μεγάλωσε στη Ζάκυνθο και εγκαταστάθηκε στην Αθήνα το 1883. Θεωρείται από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του αστικού μυθιστορήματος, μέσα από το οποίο ανέδειξε τις κοινωνικές αντιθέσεις και τα ήθη της εποχής του, τοποθετώντας τις ιστορίες του άλλοτε στην Αθήνα και άλλοτε στη γενέτειρά του, τη Ζάκυνθο. Παράλληλα, υπήρξε ιδιαίτερα παραγωγικός συγγραφέας, δημοσιεύοντας πλήθος μυθιστορημάτων, διηγημάτων, φιλολογικών και κριτικών κειμένων, μεταφράσεων και επιφυλλίδων σε περιοδικά και εφημερίδες όπως η Διάπλασις των Παίδων, τα Παναθήναια, η Εστία, τα Αθηναϊκά Νέα, το Έθνος και η Καθημερινή.
Η συμβολή του στα ελληνικά γράμματα υπήρξε καθοριστική και πολυδιάστατη. Το 1923 τιμήθηκε με το Εθνικόν Αριστείον Γραμμάτων και Τεχνών, ενώ το 1926 ίδρυσε το περιοδικό Νέα Εστία, ένα από τα σημαντικότερα λογοτεχνικά περιοδικά της χώρας. Το 1931 εξελέγη μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και το 1941 ανέλαβε τη διεύθυνση της Διάπλασης των Παίδων. Ανάμεσα στα σπουδαιότερα έργα του συγκαταλέγονται η κοινωνική τριλογία Πλούσιοι και φτωχοί, Τίμιοι και άτιμοι, Τυχεροί και άτυχοι, καθώς και τα μυθιστορήματα Αναδυομένη, Μυστικοί αρραβώνες και Ο κατήφορος. Εξίσου γνωστά είναι και τα θεατρικά του έργα Στέλλα Βιολάντη, Το μυστικό της κοντέσας Βαλέραινας και Ο ποπολάρος. Το τελευταίο του διήγημα, με τίτλο Τρεις λέξεις – τρεις τάξεις, δημοσιεύτηκε στη Νέα Εστία λίγο πριν τον θάνατό του το 1951, σηματοδοτώντας το τέλος μιας πλούσιας δημιουργικής πορείας.
Το καλάθι μου
